TONYUKUK'a gelen yazılar... ve
TONYUKUK'un karşılıkları...
ARALIK-1999
ve OCAK-2000
(Yazılar geliş târîhlerine göre sıralanmışlardır.)
07.12.1999
Merhaba.
Sanırım adaşız. Ben Tonyukuk'un anlamını bilip bilmediğinizi
soracaktım. Eğer biliyorsanız lûtfen bana da gönderir misiniz?
Tonyukuk GÜHER
*
* *
07.12.1999
Azîzim Tonyukuk,
Tonyukuk, Kun ve Göktürk çağlarında ünvân olarak kullanılmış bir
kelimedir. (Şad, Tigin, Yabgu, Beğ gibi...) Ancak Özel ad olarak da kullanılır.
(Bilge Tonyukuk gibi...)
Tonyukuk, Göktürkler çağında yaşamış bir BİLGE kişidir. (Şimdilik) Bilinen ilk
Türk târîhçisidir.
Bilge Tonyukuk'un www.tonyukuk.net otağı'nda iki adet yazılı taşı
bulunmaktadır. 1inci taşın çevirisi bitmiş ve otağa asılmıştır. 2nci taşın
çeviri işlemi devâm etmektedir.
TTK
Tonyukuk
(Açıklama: 2nci taşın da çeviri işlemi tamamlanmıştır.)
19.12.1999
Bilge Tonyukuk'un taşlarının çevirisini sitenizde bir ayrı sayfada
yayınlamışsınız .
Siteniz iyi, güzel ve bence yararlı da. Ama çevirilerde bir anlam
hatası var. Çevirilerden hiçbir şey anlaşılmıyor. Eğer bu konuda bilginiz varsa
çeviri sayfasını gerçekten çeviri sayfası haline getirip taşlarda ne yazdığını
açıklarsanız, biz de öğrenmiş oluruz. Ben şu anki hâlini okudum ama anladığım
sâdece birileri geyik, tavşan yemiş, Güney'e gidelim demiş, Çin Kağanı
kaykılmış, onu budaklamışlar filan gibi şeyler.
Teşekkürler
Kamil HINIK
*
* *
19.12.1999
Sayın Kamil Hınık,
Sayfamıza koyduğumuz adres, tenkitler içindir.
Düşündüğümüz veya olmasını arzû ettiğimiz yol şöyle;
1- Siteye girildiğinde üstteki resme dokununca sunuş sayfasına
gidilecek.
2- Sunuş'ta "Yazıtları Türk Yazısı ile görebilmek için"
tercîh edilmeli ve bu linke dokunulmalıdır. Buradan Orkun.ttf dosyası, Windows
altındaki Fonts klasörüne indirilmelidir.
3- Bilge Tonyukuk Taşları için (Köl Tigin ve Bilge Kağan taşları
için de yol aynıdır) bu linke dokunulduğunda bu taşın ana sayfasına gidilmektedir.
4- Buradan herhangi bir link seçildiğinde seçilen linkin sayfasına
gidilmektedir.
(mesela "1. taş, 1. yüz ... dizi" gibi)
5- Böyle bir sayfadaki görüntü şöyle olmalı..
a- Türk yazısı ile 1 satır (ki sağdan sola yazılmıştır...)
b- Altında latin harfleri ile yine sağdan sola yazılmış 1 satır (Bu
satırda Türk yazısına karşılık gelen harfler büyük, Türk yazısının yazılışında
yazılmasına gerek olmayan harfler küçük dizilmişlerdir.)
c- Altında kırmızı harflerle o satırın olabildiğince sâde tercümesi...
6- Ana sayfadaki "Türk Yazısı ile" linkini tercih
ettiğinizde taşların tamâmının Türk yazısı ile yazılmış hâlini bir sayfa içinde
görmek mümkün olmalıdır.
7- "Çeviri" linki tercîh edildiğinde ise taşların
tamâmının olabildiğince sâde tercümesini görmeniz mümkün olmalıdır.
Lûtfen sitemizi yukarıda anlattığımız yol ile kontrol ederseniz ve
bulacağınız problemleri bir zahmet bize bildirir iseniz nerelerde ne yanlış
yaptığımızı kontrol eder ve gayretimizi en iyiye doğru yönlendiririz.
Bilmenizde yarar buluyoruz ki, Tonyukuk'ta gördüğünüz 12 hayvanlı
Türk Takvimi olsun, yazıtlarımızın tamâmı olsun, Orkun harfleri olsun,
internete ilk defâ sitemiz aracılığı ile girmiştir. Orkun.ttf ise bu site
tarafından tanzîm edilmiştir.
İlginize çok teşekkür eder, yardımlarınızı bekler, saygılar sunarız.
TTK
Tonyukuk
29.12.1999
Merhaba,
"tonyukuk.com" sitesinin sahibi siz gözüküyorsunuz.
Amatörce Türk tarihi ve de dili ile ilgilendim bir zaman. Ben Ömer bu arada...
Sitenizi fazlaca inceleyemedim ama meslek olarak tarihçi ya da edebiyatçı
değilim. Ben mühendislik eğitimi aldım. Öncelikle çalışmalarınızdan dolayı sizi
kutluyorum. Ama Türkiye'deki Türk dili araştırmalarını çok yetersiz buluyorum.
Bunun için çok çalışma yapmak gerekiyor. Ben kendi açımdan Göktürk yazısını
bilgisayar ile buluşturmayı düşündüm sürekli. Fontların çalışma mantığı
hakkında derin bilgim yok. Ayrıca grafik konusunda eksiklerim var ama
bilgisayar programlama konusunda iyiyimdir. Bir ihtimal ileride bu şekilde bir
alfabeyi Windows'a taşıyabilirsek, hatta bütün Türk lehçelerinin bu yazı ile
yazılabileceğini kanıtlamış oluruz. Ortak alfabe sorununun bu şekilde
aşılacağını düşünüyorum. Bu konulara bu aralar çok zamanımı ayıramıyorum. Belki
yalnız hareket ettiğimden olsa gerek. Ancak iyi bir matematik zekasına sahip
olduğumdan sürekli akıl yürütüyorum. Mesela Tonyukuk olarak değil de Toynukuk
olarak okunması gerektiğini düşünüyorum. Bu arada Hun isminin de koyun olduğunu
kendi kendime keşfettim. Diğer uzmanlar ne der bilmiyorum ama. Hatta Oğuz kelimesinin
aslı "oklar" dır. Ok'un ise "oğul, boy, halk" manasında
kullanıldığı ve "Oğuz" zaten bir çoğul olduğundan "Oğuzlar'
demenin bir yanlışlık olduğu gibi fikir yürütmelerim var. Bu gibi bilgi
paylaşımının artık vakti geldiğinin hatta geçmekte olduğunun farkına vardım.
Size buradan tekrar başarılar dilerim. Cevabınızı bekliyorum, zahmet olmazsa.
İyi günler...
Ömer YARANGÜNÜ
*
* *
24 Ocak 2000
Aziz Ömer Yarangünü Beğ,
Öncelikle otağımız hakkındaki düşünce ve temennîleriniz için size
teşekkür ederiz.
1- Türk yazısının bilgisayar ortamında kullanılabilmesi için, bize
göre 5 türlü font yapımına ihtiyâc vardır.
a. Türk yazısının en olgun şeklini temsil eden Orkun yazıtlarında
kullanılan alfabenin, diğer Türk yazılarına da tatbîk edilerek bir yazı
birliğinin oluşturulması için yapılacak fontlar, (Bunun için otağımızda görülen
Orkun.ttf font dosyası yeterlidir.)
b. Türk yazısının bugünün şartlarına göre ve bütün Türklerce
kullanılabilir hâle gelmesi için Türk dilinde olmayan ama bugün kullanmakta
olduğumuz harflerin ilâvesi ile yapılacak Yeniorkun fontları,
c. Muhtelif Türk yazıt ve yazılarında aynı sesi veren fakat birkaç
şekille gösterilmiş olan harfleri muhtevî Eskiorkun font dosyaları yapmak, [Bu
harflerin şekil sayısının yaklaşık 200, klavyelerimizdeki harfler için
kullanılan tuş sayısının da (büyük harf+küçük harf) yaklaşık 66 olduğu
düşünülürse Eskiorkun için en az üç adet font dosyası hazırlamak icâb
edecektir.] Bu dosyalar bilinen ve bulunacak olan Türk yazılı bütün nesnelerin
orijinal hâlleriyle yazılmalarını sağlayacaktır.
Bunların dışında, bugün yazıları sağdan sola yazılan dillerin
yazımlarını sağlayan bir ek klavye ya da mevcût klavyelerimizde yazının sağdan
sola yazılmasını te'mîn edecek bir programa ihtiyâc vardır.
2- Türk abaçasında birleşen Türk boylarının ortak alfabe
mes'elesinde anlaşabilmelerinin mümkün olacağı fikrinize tamâmen katılıyoruz.
Katıldığımız toplantılarda da bu fikri yüksek sesle söylüyoruz. Kimin
alfabesinde birleşeceğiz? Biz Batı Türkleri Doğu'daki kardeşlerimize "Latin
alfabesine geçin" derken, acaba onların da bize "Hayır, asıl siz
Kiril alfabesine geçin" deme hakları yok mu? Cumhuriyetimizin ilk
yıllarında yaptığımız harf inkılâbında Latin harfleri yerine Türk harflerini
(islâh ederek) kabûl etse idik, bugün kardeşlerimizi alfabe birliğine dâvet
ederken çok daha haklı, çok daha inandırıcı ve çok daha ciddî olmaz mı idik?
İsrailliler 2000 yıl sonra eski alfabelerini canlandırdılar. Bugün o târîhî
alfabelerini kullanıyorlar ve hiçbir sıkıntı da çekmiyorlar...
3- Tonyukuk=Toynukuk mes'elesine gelince, bu konu da da haklısınız.
1950 yılında Türk abaçasındaki ( f ) harfinin ny veyâ yn sesini
verdiğini öğrenmiştik. Son zamanlarda yn sesi tamâmen unutuldu. Aslında o
günlerde dahi şeklin ny sesi verdiğinde tereddütler vardı. Ama bu harf tonyukuk
kelimesinde bir kere ny olarak okunmuştu. Belki de hiç kimse işin gerisini
düşünmek ihtiyâcını duymadı.
Olgunluğu konusunda tartışmasız olan Orkun yazıtlarında içinde ( f ) harfi olan kelimelere bir göz atarsak bunların,
FOq = Koyn, koyun 1,
FTIQ = Kıtayn 2,
FGi| = Çıgayn, yoksul 3,
FY = Yayn-mak, yayın- , dağıt- 4,
TF = Aynıt-mak, korkut- 5,
GF = Aynıg, kötü 6,
GiF = Aynıg, kötü (Bilge Tonyukuk
Yazıtı'nda) 6,
AFQZ = Azkıyna, azıcık 7,
AFKZ = Azkıyna, azıcık (Bilge
Tonyukuk Yazıtı'nda) 7, ve
qqFOT = Tonyukuk 8,
dan ibâret 8 kelime olduğunu görürüz. Tonyukuk kelimesinin dışındaki
kelimelerde y ile n harflerinin yerlerini değiştirelim ve bunları okumaya
çalışalım: Kony, Kıtany, Çıgany, Yanymak, Anyıtmak, Anyıg, Azkınya ...
Telâffuzdaki müşkîlat âşikârdır. Kaldı ki Türkler zaman zaman ya da değişik
coğrafyalarda koyun yerine koy, Kıtayn yerine Kıtay, çıgayn yerine çıgay
kelimelerini kullanmışlardır.
Türkler Tanrı Dini'ne mensûb oldukları çağlarda ölümden sonra
ruhların yüksek dağların doruklarında toplandıklarına ve orada hayatlarını
devâm ettirdiklerine inanırlardı. Bu inanış bugün de aynı dine mensûb Türk
boylarında yaşamaktadır. Toyun, Türklerce işte bu dağ doruklarında yaşayan
ruhların en ulularına verilen addır. Bu ad Türklerin Ulu Toyun destanında da
geçmektedir (Ulu Toyun, Ay Toyun)... Ayrıca 797-868 yılları arasında yaşamış
Toyun adlı bir Türk Budist vardır ki Budizm'in muhtelif okullarından Saja-san
okulunun kurucusudur. Bütün bunlara karşılık Türklerde Tony ya da Tonuy gibi
bir ada ya da kelimeye rastlamak mümkün değildir. Bizce Tonyukuk, Toyun adının
ardına takılan ok ile Toyunok (Toyunuk) ve de Toyunuk'a takılan "kendisi,
bizzat" anlamındaki "ok" kuvvetlendirme edatıyla yapılmış bir
birleşik kelimedir, yânî "Toyun+ok+ok"tur. Tek kelime hâline gelen
Toyunokok, Türkçe'de ikinci hecelerde "o" sesi bulunmadığına göre de
TOYUNUKUK ya da TOYUNKUK olarak yazılmalı ve söylenmelidir. Türk abaçasındaki (
f ) harfi de yalnız sert "yn" sesi veren bir harf olarak
kabûl edilmelidir.
4- Hun adının Koyun'dan muharref olduğu doğrudur. Kelimenin aslı Kun
olmalıdır. Târîhdeki Hunlar ikiye bölünerek Akhunlar, Karahunlar diye
adlanmışlardır. Doğruları Akkunlar ve Karakunlar ya da Akkoyunlular,
Karakoyunlular olmalıdır. Ergenekon'daki kon'un da koyun, kun olabileceği
düşünülebilir. Bilindiği gibi "ergene", dilimizde mâden yatağı
anlamında kullanılmaktadır. Acaba Ergenekon, Koyun=Koy=Kon kelimesinin, Ergene
kelimesi ile birleştirilmesiyle üretilmiş yeni bir kelime midir? Düşünüle!..
5- Oğuz kelimesi hakkında Uz, Guz, Kuz gibi muhtelif rivâyetler
vardır. Bizce elimizdeki kaynaklar şimdilik yetersiz olduğundan, bu kelime
hakkında görüş ileri sürmek için vakit erkendir.
Sağlıcakla kalınız.
TTK
Tonyukuk
02.01.2000
Sizin yazınızı gördüm, çok sevindim. Ulusunu ve yurdunu çok seven
biri olarak size nice başarılar dilerim.
Ne Mutlu Türküm Diyene...
Telat TOY
*
* *
18.01.2000
Azîzim Telat TOY Beğ,
Otağımız içeriğinin sizi sevindirmesi bizi mutlu kılmıştır. Türklüğe
ve onun yurtlarına adanmış bir otağ olarak biz de size başarılar diler, Büyük
ATATÜRK'ün "Ne mutlu TÜRK'üm diyene !.." sözünü içtenlikle yineler,
saygılar sunarız.
TTK
Tonyukuk
13.01.2000
Değerli Arkadaşlar,
Kendiniz hakkında bilgi verir misiniz lûtfen?
Bu siteyi hazırlayanlar kimlerdir, amaçları nedir?
Bunları bilmek önemsiz değil.
TTK v Y
İhsan YOKUŞ
*
* *
15.01.2000
Azizim İhsan YOKUŞ Beğ,
Tonyukuk Otağı'nın neferleri hakkında kullandığınız
"Değerli" sıfatı için size teşekkür ederiz.
Bu otağı kuranlar, kişilikleri hakkında bilgi verilecek düzeyde
ehemmiyetli kimseler olmadıkları gibi bir şânın, bir şöhretin, bir çıkarın
peşinde de değillerdir. Bu otağ, Türklüğün karasevdâlısı birkaç akı (ahî)
tarafından yönlendirilmektedir. Buradaki görev Tanrı rızâsı ile Türklük için
yapılmaktadır. Ok hedefe varmış ve maksat hâsıl olmuşsa, oku atanın kimliğinin
ehemmîyeti yoktur.
Amacımız, otağımız içindeki eşyânın döşeniş tarzından belli olmuyor
mu?
Tanrı Türk'ü Koruyacakdır.
Tonyukuk
28.01.2000
Sayın Tonyukuk.com sitesinin sahibi,
Göktürkçe sağdan-sola yazı yazmak için kullandığınız bir bilgisayar programı
var mı? (en azından MS-Word bu işe yarıyor mu?). Yoksa ben kendim için bir tane
yazdım. Bunu sizin sitenize koyar mısınız?
Üstün ERGENOĞLU
*
* *
28.01.2000
Azîzim Üstün ERGENOĞLU Beğ,
Otağ'ımızdaki "Konuklarımızın Gönderdikleri" adıyla adlandırdığımız
bölümde, bahsettiğiniz konu ile ilgili bir yazımız vardır. Böyle bir programın
yazılmış olması bizi fevkalâde memnûn eder. Programın bir Türk tarafından
yazılmış olması ise ayrıca bize gurur verir.
Elimizde gerek Word gerekse bir başka yazı programı için hazırlanmış sağdan
sola yazı yazılabilecek bir program maalesef yoktur. Yazdığınız program Word'da
da netîce veriyor ise, nasıl kullanılacağını da anlatan bir açıklama ile lutfen
bize gönderiniz. Hele aynı program, diğer fontların da sağdan
sola yazılmasını te'mîn edebiliyor ise, bizim çevirilerimizde gördüğünüz gibi
Türk harflerinin altına, bu harflerin Latin şekillerini de birebir yazmak
mümkün olacaktır.
Tonyukuk Otağı'nın sâhibi bütün Türkler'dir. Yazdığınız program elverişli
olduğu takdirde adınızla birlikte elbette Otağ'a konulacaktır. Bu hususta en
ufak bir tereddütünüz olmamalıdır.
Sağlıcakla kalınız.
TTK
Tonyukuk
28.01.2000
Sayın tonyukuk.com sitesi sahibi,
İlk önce programıma gösterdiğiniz ilgiden dolayı teşekkür etmek isterim.
Programımın Word'le bir ilgisi yok ama benim programımda yazdığınız yazıyı
kolayca Word'e kopyalayabilirsiniz. Benim programı yazmaktaki asıl amacım
bilgisayara sağdan sola yazı yazdırmaktı, şimdilik aynı sayfada sadece bir font
kullanabiliyor, ama biraz daha geliştirirsem sağdan sola hem Latince, hem de
Göktürkçe yazabilir. Programın bir başka kusuru ise satır atlama konusunda,
yazı yazıldıkça ilk satır yukarıda kalıp diğerleri aşağıya geçeceğine, ilk
satır aşağı iniyor diğerleri yukarıda kalıyor.
Esenlikler Dilerim
Üstün ERGENOĞLU
*
* *
29.01.2000
Azîzim Üstün ERGENOĞLU Beğ,
Sür'atle verdiğiniz karşılık için size teşekkür ederiz.
Deneme mâhiyetli olarak programınızı bize gönderir iseniz seviniriz.
Sağlıcakla kalınız.
TTK
Tonyukuk
29.01.2000
Böyle bir site hazırlamış olmanız Türkçü düşünceye sahip olan
bizleri mutlu etmiştir. Sizlere sonsuz teşekkürler. Çalışmalarınızın daha da
güzelleşerek devam etmesini dileriz.
Siteye girdiğimizde dikkatimizi çeken, zannedersek sehven yapılmış olan bir
imla hatasını belirtmek istiyoruz.
Gaspıralı Ismail'in anlamlı özdeyişine güzel bir ilave yapmışsınız:
"YALNIZ DİLDE, FİKİRDE, İŞDE DEĞİL...
KUTDA, BAYRAKDA, ORDUDA BİRLİK!"
Bilindiği gibi Türkiye Türkçesi'nin ses kurallarına göre sürekli ünsüzlerden
sonra sürekli, süreksiz ünsüzlerden sonra süreksiz ünsüzler gelir.
Bu esasa göre süreksiz ünsüzlerle biten "iş, kut ve bayrak"
kelimelerine bulunma halinin "+da"lı şekli değil "+ta"lı
şekli getirilmelidir. Yazı dilimize göre bu kelimelerin yazılışı "işte,
kutta ve bayrakta" olmalıdır.
Saygılarımızı sunarız.
Murat CERİTOĞLU
*
* *
02.02.2000
Azîzim Murat CERİTOĞLU Beğ,
Otağımızın size verdiği mutluluk bizi gururlandırmıştır. Karınca
karârınca konuklarımıza hizmet etmeye çalışıyoruz. Otağımızı bir Türk evi
sayıyor, "konuklarımızı törelere uygun ağırlayamazsak ne yaparız?"
korkusunun titizliğini taşıyoruz. Sağolunuz.
İşâret buyurduğunuz gibi "İş, Kut ve Bayrak" süreksiz
ünsüzlerle biten kelimelerdir ve tabîatiyle bulunma halleri için "+ta,
+te" kullanılmalıdır. Ancak bu kelimelere "+da, +de" eklememiz,
kurallara saygısızlıktan değil, sâdece başlıkta kullanılan 6 kelimede bir ses
âhengi bulundurmak içindir. Bu hususta bizi anlayışla karşılayarak hoş göreceğinizi
sanıyoruz.
Saygılarımızla,
TTK
Tonyukuk
30.01.2000
Sayın tonyukuk.com sitesi sahibi,
İşte programı gönderiyorum, gerekli açıklamaları programı kurarken ve
benioku.txt dosyasında göreceksiniz.
Esenlikler Dilerim
Üstün ERGENOĞLU
*
* *
31.01.2000
Azîzim Üstün ERGENOĞLU Beğ,
Göndermiş olduğunuz program için size teşekkür borçluyuz.
Programınız 30 Ocak 2000 Pazar günü, adınızla Otağ'ımıza konulmuş
olup, ilgilenenlerin kullanımına sunulmuştur.
Saygılarımızla,
TTK
Tonyukuk